Dous mil vinte e cinco está previsto que sexa un ano con grandes cambios en materia de dereito mercantil, tributario, laboral, en materia de ESG (environmental, social, and governance, é dicir, medioambiente, social e gobernanza), entre outros. Na publicación de hoxe, centrarémonos en repasar aqueles cambios, xa vixentes ou previstos, que están relacionados coa área laboral; en concreto, coa igualdade de oportunidades entre mulleres e homes.
Extinción do contrato por incapacidade permanente
O 30 de abril de 2025 publicouse no BOE a Lei 2/2025, do 29 de abril, pola que se modifican o texto refundido da Lei do Estatuto dos Traballadores, aprobado polo Real Decreto Lexislativo 2/2015, do 23 de outubro, en materia de extinción do contrato de traballo por incapacidade permanente das persoas traballadoras, e o texto refundido da Lei Xeral da Seguridade Social, aprobado polo Real Decreto Lexislativo 8/2015, do 30 de outubro, en materia de incapacidade permanente, que modifica o artigo 48.2 e 49 do “Estatuto dos Traballadores”.
Estas modificacións fan referencia a que a declaración dunha incapacidade permanente absoluta ou total dunha persoa traballadora só determina a extinción do contrato de traballo cando non sexa posible realizar os axustes razoables ou o cambio a un posto de traballo vacante e dispoñible, acorde co perfil profesional e compatible coa nova situación do traballador ou traballadora, por constituír unha carga excesiva para a empresa.
Redución da xornada laboral
O Boletín Oficial das Cortes Xerais publicou o pasado 16 de maio de 2025 o Proxecto de Lei para a redución da duración máxima da xornada ordinaria de traballo e a garantía do rexistro de xornada e o dereito á desconexión, que establece unha xornada laboral máxima de 37,5 horas semanais sen redución salarial.
En relación coa redución de xornada, o Proxecto de Lei prevé que:
- As comisións negociadoras dos convenios colectivos, que, á entrada en vigor da norma, prevexan xornadas superiores á de 37,5 horas semanais, deberán facer os axustes pertinentes nas devanditas xornadas antes do 31 de decembro de 2025.
- Os contratos celebrados a tempo parcial cunha xornada igual ou superior á nova xornada máxima converteranse de maneira automática en contratos a tempo completo.
- As persoas traballadoras a tempo parcial cunha xornada pactada inferior á nova máxima terán un incremento proporcional da retribución.
Ademais, o Proxecto de Lei contempla o reforzo do dereito irrenunciable á desconexión dixital fóra do horario laboral de todas as persoas traballadoras e a garantía do rexistro de xornada, para o que obriga a realizar o rexistro por medios automáticos. Ademais, prevese que se unha empresa incumpre as obrigacións en materia de rexistro de xornada considerarase que cometeu unha infracción por cada persoa afectada nos supostos de ausencia de rexistro ou o falseamento dos datos rexistrados, incrementándose a potencial multa que pasaría a ser de entre 1.000 euros e 10.000 euros (en lugar de entre 751 euros e 7.500 euros, como establece a actual regulación).
Reforma da Lei de Prevención de Riscos Laborais
Actualmente está vixente a Lei 31/1995, do 8 de novembro, de Prevención de Riscos Laborais. Está previsto que, ao longo de 2025, se actualice esta norma que leva vixente 30 anos e que se atopa obsoleta en relación a novas realidades laborais nas empresas. Así, espérase que potencie a integración da prevención nas empresas, con especial atención nas pequenas e medianas empresas. Tamén podería incluír medidas específicas para intensificar a prevención dos riscos asociados ao uso das tecnoloxías ou á exposición a determinadas substancias químicas, os derivados das altas temperaturas e fenómenos climáticos, e os psicosociais. É neste último punto onde cobra especial relevancia a integración da perspectiva de xénero.
A Estratexia Española de Seguridade e Saúde no Traballo 2023-2027 recolle a revisión desta norma e do Real Decreto 39/1997, do 17 de xaneiro, polo que se aproba o Regulamento dos Servizos de Prevención.
Remuneración do permiso parental
O artigo 48 bis do “Estatuto dos Traballadores” regula o permiso parental para o coidado de fillo, filla ou menor acollido por tempo superior a un ano, ata o momento en que a persoa menor de idade cumpra oito anos. Prevese que se realice a transposición da Directiva (UE) 2019/1158 do Parlamento Europeo e do Consello, do 20 de xuño de 2019, relativa á conciliación da vida familiar e a vida profesional dos proxenitores e os coidadores, no relativo á remuneración do devandito permiso. O que non se coñece a día de hoxe son as formulacións da transposición e se estes permisos serán retribuídos directamente polas empresas ou se se creará unha prestación especial a cargo da Seguridade Social.
Estas son algunhas das principais novidades que esperamos que se implementen ao longo da anualidade. Inscríbete á newsletter de igualdade laboral da Secretaría Xeral de Emprego e Relacións Laborais para seguir construíndo igualdade nas empresas.